Pilotwijk de Polders
Heeft u vragen over financiering, opties om uw huis aardgasvrij te maken, tips om u voor te bereiden op aardgasvrij worden of andere vragen? Stuur ons gerust een bericht via aardgasvrij@houten.nl(Verwijst naar een e-mailadres). Wij helpen u graag op weg.
Volg ons ook op Instagram(Verwijst naar een externe website) en Facebook(Verwijst naar een externe website).
Polders aardgasvrij
Alle woningen in Nederland zijn in 2050 aardgasvrij. In 2040 is Houten volledig aardgasvrij. Dit betekent dat we overstappen op nieuwe manieren om huizen te verwarmen en te koken. De wijk de Polders is de eerste wijk die aardgasvrij wordt. De gemeente helpt u bij het maken van een keuze voor een duurzame warmteoptie. De keuze is aan u: een individuele warmteoptie of samen met de buurt.
Woont u in de Polders? Voel u welkom om aan te sluiten bij de activiteiten.
Aanmelden voor alle activiteiten is verplicht en kan via aardgasvrij@houten.nl(Verwijst naar een e-mailadres).
We horen graag bij welke bijeenkomst u aanwezig bent en met hoeveel personen. Graag tot ziens!
De expertsessie Slim verbouwen is geannuleerd wegens te weinig aanmeldingen.
- Wijkpanelbijeenkomst
Donderdag 9 april 19.30 - 21.00 uur - Informatiepunt (Plantagepolder 2-8) - Bewonersavond: kennismaken met de mogelijke bouwers van het bronnet
Woensdag 6 mei 19.30 - 21.30 uur - Cultuurhuis Schoneveld
Ook organiseert EnergieRijk Houten diverse bijeenkomsten, waaronder over ventileren en isoleren. Kijk voor meer informatie en de mogelijkheid om je op te geven, op de website van EnergieRijk Houten(Verwijst naar een externe website).
Polderplan
Eind 2023 stemde de gemeenteraad in om de wijk Polders aan te wijzen als pilotwijk op weg naar aardgasvrij. De volgende stap is het opstellen van een Polderplan dat we samen schrijven met de wijk. Hierin staat hoe de Polders van het aardgas af gaat en welke duurzame warmteopties het best passen bij de wijk. Dat betekent dat alle bewoners een keuze maken voor een warmteoptie passend bij hun situatie. De gemeente ondersteunt en begeleidt iedereen hierbij door met iedereen in gesprek te gaan. Uiterlijk eind 2025 is het Polderplan af.
Hoe wordt de Polders aardgasvrij? Dat ziet u hier:
Participatie
Na anderhalf jaar onderzoek en gesprekken met wijkbewoners, gaf de gemeenteraad eind 2023 groen licht voor de start in de Polders. Hoe kwamen we tot deze keuze? Dat leest u hier terug: Geschiedenis aardgasvrij Polders. Aardgasvrij worden is en blijft een vrijwillige opgave: u moet als bewoner zelf willen en het zelf doen. De gemeente zet zich hierbij maximaal in om u te ondersteunen. Besluit u op een later moment over te stappen naar aardgasvrij? Dan is dit zonder hulp van de gemeente.
Projectfasen
Het project bestaat uit vier fasen:
- Opties in kaart brengen
- In gesprek met de wijk
- Opstellen concept Polderplan
- Definitief Polderplan
Fase 1: Opties in kaart brengen
In de eerste fase hebben we De WarmteTransitieMakers laten onderzoeken welke warmteopties voor de Polders het meest kansrijk zijn. De drie kansrijke opties zijn:
- Lucht-waterwarmtepomp, bodemwarmtepomp en PVT-warmtepomp (individueel)
- Warmtenet (collectief)
- Bronnet (collectief)
Bekijk de animatiesop YouTube om een beeld te krijgen van de voor- en nadelen van de warmteopties.
Voor het project ’Samen op weg naar aardgasvrij’ is ingezet op een breed participatieproces binnen pilotwijk de Polders. Er is bewust gekozen voor een uitgebreid participatietraject, zodat bewoners zich goed konden oriënteren om een weloverwogen keuze te maken. Het doel van deze participatie was zoveel mogelijk bewoners en stakeholders te betrekken bij het bepalen van de route van de wijk op weg naar aardgasvrij.
Bewoners zijn betrokken door onder andere:
- (nieuws)brieven
- activiteiten
- bijeenkomsten
- excursies
- social media
- online rekentool(Verwijst naar een externe website)
- deur-aan-deurcampagne
- online keuzeformulier
- fysiek informatiepunt in de wijk
Wijkpanel
We bedachten de oplossingen niet zelf; bewoners mochten meedenken. Voor het Polderplan gingen we in gesprek met de hele wijk. Omdat dit een grote opgave was, organiseerden we meedenkkracht en een klankbord via een wijkpanel. Het panel fungeerde als de oren en ogen van de wijk en dacht mee over het proces, de communicatie en projectkeuzes. Het gaf gevraagd en ongevraagd advies, maar nam geen besluiten over individuele woningen en vertegenwoordigde niet officieel alle bewoners.
Op basis van de informatie uit fase 2, konden bewoners een keuze maken voor het aardgasvrij maken van hun huis. De keuze werd doorgegeven in het keuzeformulier. De uitkomsten van het keuzeformulier zijn bepalend geweest voor de inhoud van het Polderplan.
Uitkomsten keuzeformulier
U kunt alle resultaten van het keuzeformulier (pdf, 829 KB) doorlezen.
Raadsinformatiebrief uitkomsten keuzeformulier
Hier vindt u de brief waarmee we de gemeenteraad hebben geïnformeerd over de uitkomsten met daarin een doorkijkje naar hoe we de resultaten mee zullen nemen in het Polderplan.
Concept Polderplan
Het concept Polderplan kunt u hier (pdf, 1 MB) lezen.
Het Polderplan is in het 4e kwartaal van 2025 definitief gemaakt, vastgesteld door het college en aangeboden aan de raad.
U kunt de documenten inzien via de linkjes hieronder:
In de komende periode werken we verschillende varianten van het bronnet verder uit. Zo krijgen we een duidelijk beeld van wat een bronnet kan betekenen als alternatieve warmtevoorziening voor zowel particuliere huiseigenaren als professionele partners. Ook bekijken we de mogelijke risico’s en hoe we die kunnen beperken. Op basis hiervan kunnen we het bronnet beter vergelijken met individuele warmtepompen. U als bewoner kunt daarna weloverwogen een keuze maken voor een aardgasvrije oplossing voor uw woning.
Als er een definitieve keuze voor de wijk is gemaakt, wordt er een wijkuitvoeringsplan opgesteld. Dit gebeurt naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027.
Twee sporen
Omdat we zowel de haalbaarheid van een mogelijk bronnet willen onderzoeken, als ook bewoners willen bijstaan die hun woning of installaties willen verduurzamen, heeft het Polderplan twee sporen:
- Spoor 1.
Haalbaarheid bronnet: uitwerken van het warmtebod van de verschillende typen bronnetten voor bewoners en gebouweigenaren in de Polders. - Spoor 2.
Bewonersspoor: woningen geschikt maken voor toekomstige opties voor verwarmen en koelen en bewoners hier concreet handelingsperspectief voor bieden. Dit spoor bevat het LT-ready (Lage Temperatuur) maken van woningen, het bieden van een tussenoplossing voor bewoners die in de komende jaren hun cv-ketel moeten vervangen en bewoners blijven voorlichten om hun woning voor te bereiden op een toekomst zonder aardgas.
Op pagina 20 van het Definitief Polderplan (pdf, 2 MB) vindt u een tijdlijn.
Wij bedenken de oplossingen niet zelf, hier mag u over meedenken. Om het Polderplan te maken (en verder uit te werken), gaan we met iedereen in de wijk in gesprek. Dit is een enorme opgave. We organiseren daarom meedenkkracht en een klankbord in de vorm van een wijkpanel. Het wijkpanel is de oren en ogen van de wijk. Ze praten en denken mee over het proces, de communicatie die we inzetten en bepaalde (overkoepelende) projectkeuzes. Het wijkpanel geeft gevraagd en ongevraagd advies. Het wijkpanel neemt geen inhoudelijke besluiten over individuele woningen en is geen officiële vertegenwoordiging van alle bewoners.
Het wijkpanel bestaat uit bewoners uit verschillende buurten in de wijk de Polders. Alle bewoners kunnen meedoen (bewoners met een koopwoning, huurwoning en VvE-leden). Het wijkpanel bepaalt hoe vaak en waar ze bij elkaar komen. De gemeente ondersteunt de bijeenkomsten. Vergaderingen van het wijkpanel zijn openbaar voor bewoners uit de Polders.
Als lid van het wijkpanel:
- Bent u als eerste op de hoogte van de ontwikkelingen.
- Denkt u mee over de inhoud van het Polderplan.
- Bent u de ogen en oren van de wijk en vertelt u dit in de vergaderingen.
- Betrekt u andere bewoners uit de wijk Polders in het proces.
- Mag u in- en uitstromen wanneer u wilt. Er is geen maximum aantal leden.
Bent u enthousiast? Meld u dan aan voor het wijkpanel via aardgasvrij@houten.nl(Verwijst naar een e-mailadres). Geef hierbij uw naam, telefoonnummer en adres door.
Het volgende wijkpaneloverleg is op donderdag 9 april om 19.30 uur in het informatiepunt (Plantagepolder 2-8).
De bijeenkomst met het wijkpanel is toegankelijk voor alle bewoners uit de Polders. Wel is het belangrijk om u vooraf aan te melden.
De laatste notulen en presentatie van het wijkpaneloverleg vindt u hieronder:
260113 Notulen 8e bijeenkomst wijkpanel #8 (pdf, 163 KB)
260113 Presentatie 8e bijeenkomst wijkpanel #8 (pdf, 2 MB)
- Brochure appartement (pdf, 2 MB)
- Brochure rijtjeswoning 800 m3 (pdf, 2 MB)
- Brochure rijtjeswoning 1.050 m3 (pdf, 2 MB)
- Brochure hoekwoning / twee-onder-een kapwoning (pdf, 2 MB)
- Brochure vrijstaande woning (pdf, 2 MB)
- Technisch onderzoek warmteopties (pdf, 4 MB)
- Presentatie startevenement 9 oktober 2024 (pdf, 17 MB)
- Brochure financiering (pdf, 48 MB)
Voor de winter vroegen we bewoners van de Polders om mee te doen met de verwarmingstest. Met de verwarmingstest test u of u uw woning op een lagere temperatuur kunt verwarmen. Standaard staat een cv-ketel ingesteld op 70 of zelfs 80 graden. Door deze omlaag te zetten naar 55 graden bespaart u gelijk energie en u leert of uw woning makkelijk en efficiënt te verwarmen is met een warmtepomp. Op de website van Milieu Centraal(Verwijst naar een externe website) wordt uitgelegd hoe u dit kunt doen voor uw cv-ketel.
Een aantal bewoners heeft zich bij ons gemeld en hun ervaringen gedeeld. Hieronder volgen de conclusies en geleerde lessen voor woningen in de Polders.
Iedereen in de Polders zou deze test moeten doen
Niet alle woningen kunnen zomaar warm blijven met een lagere cv-temperatuur. Van woning tot woning zien we grote verschillen in hoe makkelijk u de woning warm kunt houden.
Met kleine ingrepen kunt u veel bereiken
Daarnaast zien we dat u in sommige gevallen met kleine aanpassingen de woning wel comfortabel warm kunt houden. In sommige gevallen kunnen radiatorventilatoren helpen. Een kleine investering die eenvoudig zelf aan te brengen is.
Maar we zien ook dat sommige woningen zelfs op 65 graden lastig warm te houden zijn en dat bewoners dan comfortklachten hebben. Deze woningen hebben voldoende isolatie en verbruiken ook niet per sé heel veel gas, maar ze hebben weinig en kleine radiatoren. In deze gevallen is het zinvol om de radiatoren te vervangen voor convectoren. Dat vraagt om een eenmalige ingreep. We vragen bewoners om dan een bewuste keuze te maken: hoeveel afgiftecapaciteit is goed? Wilt u later ook kunnen verwarmen en koelen met heel lage temperaturen? Kies dan liever voor grotere radiatoren. Het is belangrijk om uw wensen en behoeften vooraf goed met de installateur te bespreken.
Heb ik per se vloerverwarming nodig?
Nee, vloerverwarming is wel erg fijn en comfortabel. En, met vloerverwarming kunt u heel efficiënt uw woning verwarmen. Dus het is zeker een goede optie, maar wel een behoorlijke ingreep in uw woning en daarmee ook best kostbaar. Veel mensen kiezen voor vloerverwarming als ze gaan verbouwen en de vloer willen vervangen. Het is erg comfortabel en u hebt geen radiatoren in uw woning. Mocht u hiervoor kiezen, let er dan op dat de vloerverwarming ook geschikt is om mee te koelen. U kunt niet zomaar met alle vloerverwarming koelen, dus vraag hiernaar bij de installateur.
Zoals gezegd hebt u niet per se vloerverwarming nodig. Met convectoren kunt u ook uw woning op lagere temperaturen verwarmen. Er zijn ook fan coils (ventilatorconvectoren). Dit zijn convectoren met ingebouwde ventilatoren. Ze zijn erg goed in verwarmen op lage temperaturen en u kunt er uw woning mee koelen.
Tip: wilt u uw radiatoren vervangen, zorg dan dat u ruim voldoende verwarmingscapaciteit terugplaatst. Een iets grotere convector kan meer warmte afgeven. En het loont om wat meer warmteafgifte in uw woning te hebben. Hoe meer afgiftecapaciteit u hebt, hoe lager de temperatuur waarmee u uw woning warm kunt houden. En, met meer afgiftecapaciteit kunt u in de zomer ook beter uw woning koelen.
Waarom zou u uw woning willen verwarmen met een lagere temperatuur?
Warm water maken kost energie. Hoe warmer u het water moet maken, hoe minder efficiënt dat gaat. Dat geldt voor een cv-ketel, maar ook voor warmtepompen. Oftewel, als u de cv-ketel minder warm instelt, dan werkt deze efficiënter. Dat bespaart op jaarbasis zomaar 10% op de stookkosten. Sommige partijen stellen dat de besparing zelfs kan oplopen tot wel 20%.
Ook warmtepompen werken efficiënter met lagere temperaturen. Er zijn warmtepompen die 70 graden kunnen maken. Echter, ook voor deze warmtepompen geldt dat ze veel efficiënter werken op een lagere temperatuur. Daarmee is de stelregel: uw woning kunt u efficiënt verwarmen op 55 graden, maar nog efficiënter op 35 graden. Hogere temperaturen worden snel minder efficiënt. Dat leidt tot een hogere energierekening en is daarmee uiteindelijk duurder.
Het loont om met lagere temperaturen te verwarmen
Hieronder staat een rekenvoorbeeld, waarmee we aantonen dat het loont om te investeren in een warmteafgiftesysteem waarmee u uw woning op een lagere temperatuur kunt verwarmen.
Rekenvoorbeeld: verwarmen met een lagere temperatuur
Besparing met aardgas
Stel, uw woning verbruikt 1.000 m3 aardgas per jaar. Dan is ongeveer 80% hiervan voor het verwarmen van uw woning. De overige 200 m3 is voor douchen en koken. Stel dat u 10% bespaart door de verwarmingstemperatuur van de cv-ketel op 55 graden te zetten. Dan bespaart u dus 80 m3 aardgas. Dat scheelt bij een aardgasprijs van € 1,20 euro al bijna 100 euro per jaar.
Besparing met een warmtepomp
Als u een warmtepomp gebruikt geldt hetzelfde principe. De 800 m3 aardgas komt overeen met 7.816 kWh aan warmte (1 m3 aardgas = 9,77 kWh). Echter heeft de cv-ketel een rendement van 85%. Als u deze verliezen verrekent, dan geldt dus dat het warm houden van uw woning 6.644 kWh aan warmte vraagt.
Een warmtepomp met een buitenunit verzamelt warmte uit de buitenlucht. Om de warmte uit de buitenlucht te halen en er een hogere temperatuur van te maken, is stroom nodig. De efficiëntie van de warmtepomp hangt sterk af van hoe hoog de output temperatuur voor de verwarming moet zijn. Hieronder staat een voorbeeld van hoe de efficiency over een heel jaar afhangt van de afgiftetemperatuur. Hierbij is de SCOP het getal dat aangeeft wat op jaarbasis de prestatie is van de warmtepomp. Als de SCOP 4 is, dan levert de warmtepomp vier keer zoveel warmte als dat er aan stroom nodig is. Om 400 kWh warmte te maken, is dus 100 kWh aan stroom nodig.
Zoals aangegeven is de SCOP sterk afhankelijk van de te leveren temperatuur:
• SCOP bij een afgifte temperatuur van 70 graden = 2,8
• SCOP bij een afgifte temperatuur van 55 graden = 3,6
• SCOP bij een afgifte temperatuur van 35 graden = 4,7
Als er 6.644 kWh aan warmte nodig is, dan vraagt dat: • SCOP = 2,8 → dan is er 2.373 kWh (= 593 euro) aan stroom nodig
• SCOP = 3,6 → dan is er 1.846 kWh (= 461 euro) aan stroom nodig
• SCOP = 4,7 → dan is er 1.414 kWh (= 353 euro) aan stroom nodig
Op lagere temperaturen verwarmen scheelt dus ook bij een warmtepomp zomaar 100 tot 200 euro per jaar.
Conclusie
Los van het comfortvoordeel, loont het om te investeren in meer afgiftevermogen van uw radiatoren of convectoren. Verwarmen op lagere temperaturen is veel goedkoper.
Ons advies:
- Hebt u dit jaar de verwarmingstest niet gedaan, doe dit dan in de eerstvolgende winter. Het bespaart direct geld en u leert veel over uw woning.
- Gaat u verbouwen, zorg voor veel afgiftecapaciteit. Liever hebt u wat meer, dan net wat te weinig. Immers, u verwarmt uw woning liever op 35 graden dan op 55 graden.
- Kunt u uw woning met radiatoren al redelijk goed verwarmen met lagere temperaturen, dan is er op zich geen investering nodig. Met radiatorventilatoren kunt u de radiatoren nog beter laten werken. Wilt u meer comfort en/of meer wilt besparen, dan kunt u convectoren overwegen. U kunt uw woning dan met nog lagere temperaturen warm houden en met convectoren of fan coils kunt u uw woning beter koelen.
- Gaat u verbouwen of wilt u de radiatoren vervangen? Denk dan ook aan de mogelijkheid om uw woning te (ver)koelen. Met een warmtepomp - en als er in de wijk een bronnet komt – kunt u heel efficiënt koelen. Als u veel afgiftevermogen hebt (zoals wat grotere convectoren of vloerverwarming), dan hoeft u niet nog apart te investeren in de airco. Dat scheelt een extra apparaat kopen.
Het komende jaar wil de gemeente zorgen voor meer voorlichting en informatie over dit onderwerp. Vindt u dit interessant, stuur dan een mail naar aardgasvrij@houten.nl(Verwijst naar een e-mailadres). Dan nodigen we u uit voor een volgende informatiesessie.
Nieuwsbrief Polders Aardgasvrij
Op de hoogte blijven van de ontwikkelingen? Meld u aan voor de nieuwsbrief.
U kunt zich op elk moment uitschrijven via de link onder aan de nieuwsbrief.
Bekijk de laatste nieuwsbrief(Verwijst naar een externe website).
Vragen
Heeft u vragen? Neem gerust contact met ons op. Dit kan via aardgasvrij@houten.nl(Verwijst naar een e-mailadres) of bel ons op 030 - 639 26 11(Verwijst naar een telefoonnummer).